De Filippijnen en de WO II

Niet minder dan 10 uur na de aanval op Pearl Harbour lanceerde Japan een verrassingsaanval op de Filippijnen op 8 december 1941.  Het begon allemaal met luchtbombardementen, gevolgd door de landing van grondtroepen op 10 december 1941 zowel ten Noorden als ten Zuiden van Manila.  De opperbevelhebber van de Filippijnse en Amerikaanse troepen op de Filippijnen was Generaal Douglas MacArthur, hij werd eerder dit jaar (26 juli 1941) terug geroepen in actieve dienst door het Amerikaanse leger en werd aangesteld als bevelhebber van de United States Armed Forces in de Asia-Pacific regio.  De vliegvelden waren vernietigd, de zeemacht werd bevolen zich terug te trekken en gezien de omstandigheden in de Pacific regio waren versterking en bevoorrading van de grondtroepen onmogelijk.

Onder druk van de overweldigende Japanse strijdkrachten trokken de Amerikaanse en Filippijnse troepen zich terug tot Bataan Peninsula en op het Corregidor eiland in de baai van Manila.  Tijdens het terugtrekken verloren de geallieerden het meeste van hun voorraden.  Om de vernietiging van Manila tegen te gaan werd deze als open stad uitgeroepen.  Op 2 januari 1942 bezetten de Japanners Manila. 

De Filippijnse verdediging duurde voort tot de definitieve overgave van de Filippijns-Amerikaanse troepen in Bataan Peninsula in april 1942 en op Corregidor eiland in mei 1942.  De meeste van de 80000 gevangenen in Bataan werden door de Japanners gedwongen om zich te voet te begeven naar het op 105 kilometer ten noorden gelegen gevangeniskamp, de bijgenaamde ďDeath MarsĒ of Dodenmars.  Geschat wordt dat ongeveer 10000 mannen stierven tijdens de tocht ten gevolge van ziekte, ondervoeding en door de slechte behandeling door de bezetters.  Quezon en OsmeŮa hadden zich bij de troepen op de Corregidor gevoegd en vertrokken later naar de Verenigde Staten waar ze een Filippijnse regering in ballingsschap opzetten.  MacArthur werd bevolen zich terug te trekken tot AustraliŽ waar hij aan een plan smeedde om de Filippijnen te herveroveren.

De Japanse bezetter begon onmiddellijk met  het opstellen van nieuwe overheidsstructuur in de Filippijnen.  Hoewel de Japanners de onafhankelijkheid beloofd hadden installeerden ze toch bij aanvang een Raad van Staat die alle burgerlijke belangen behandelden tot oktober 1943,  toen werd de Filippijnse republiek uitgeroepen.  Op enkele uitzonderingen na diende de Filippijnse elite bijna allemaal onder de Japanse bezetter.  De collaboratie in de Japanse politieke organisaties werd later een belangrijk politiek punt.  Volgens sommigen was dit enkel uit persoonlijke (of familiale belangen) anderen lieten dan weer uitschijnen dat het was om de harde Japanse aanpak tegenover de bevolking te milderen.  Veel van de collaborateurs speelden informatie door aan de geallieerden. President Josť P. Laurel, door de Japanners als president aangesteld werd heel onpopulair na de oorlog.

De Japanse bezetting werd steeds ondermijnd door een heel efficiŽnte en steeds groeiende ondergrondse verzetsbewegingen en guerrilla activiteiten op grote schaal.  Naoorlogse onderzoeken hebben uitgewezen dat ongeveer 260000 Filipinos deel uitmaakten van de guerrilla bewegingen en er waren bovendien nog veel meer Filipinos lid van anti-Japanse organisaties.  Hun efficiŽntie was zo groot dat tegen het einde van de oorlog de Japanners nog slechts 12 van de 48 provincies bezet hadden.

Het overgrote deel van de verzetsbeweging op Centraal Luzon werd bemand door de Huks (zie lager), Hukbalahap of het Peopleís Anti-Japanese Army, sinds begin 1942 onder leiding van Luis Taruc, een lid van de communistische partij sinds 1939.  The Huks bewapende zo maar liefst 30000 mensen en controleerden het overgrote deel van Luzon.  Andere guerrilla bewegingen hadden banden met de United States Armed Forces Far East.

De troepen van Generaal MacArthur landden op het eiland Leyte op 20 oktober 1944, vergezeld door OsmeŮa.  Hij volgde Quezon op na diens overlijden als commonwealth president sinds 1 augustus 1944.  Nadien werd Mindoro bevrijd en vervolgens rond de Lingayen Gulf aan de westkant van Manila.  De push richting Manila werd ingezet.  Het waren hevige gevechten, vooral in de bergen ten noorden van Manila, waar de Japanse troepen zich hadden teruggetrokken.  In Manila boden ze hun laatste beetje weerstand.  De Guerrilla strijdkrachten doken overal op tijdens de laatste gevechten.  De oorlog duurde voort tot de officiŽle overgave van Japan op 2 september 1945.  De Filippijnen leed enorme verliezen en grote delen werden verwoest tegen

het einde van de oorlog.  Er wordt geschat dat zowat 1 miljoen Filipinos het leven verloren, waarvan een groot aantal tijdens de laatse maanden van de oorlog.  Manila werd enorm geteisterd.

Tijdslijn

26 juli 1941 Generaal Douglas McArthur neemt het bevel over van de strijdkrachten in Asia-Pacific.
7 december 1941

Japanse troepen van Pearl Harbor, de Filippijnen en Guam; De Amerikaanse vloot is verslagen.

11 december 1941 De Verenigde Staten en Groot-BrittanniŽ verklaren de oorlog aan Japan.
24 december 1941 Manila wordt uitgeroepen tot open stad om de vernieling tegen te gaan.
2 januari 1942 De Japanners bezetten Manila.
12 maart 1942 Generaal McArthur wordt bevolen de Filippijnen te verlaten en zich te vestigen in AustraliŽ.
9 april 1942 De geallieerden op Bataan Peninsula geven zich over aan de Japanners.
6 mei 1942 De geallieerden op Corregidor eiland in Manila Bay geven zich over aan de Japanners.
20 oktober 1944 De Amerikanen keren terug naar de Filippijnen onder de leiding van Generaal McArthur.  Landing in Leyte.
Mei 1945 De Amerikanen veroveren Manila
Juli 1945 De troepen van Generaal McArthur veroveren de Filippijnen, De Japanners geven zich over.

Huks, of Huk

Afkorting van Hukbalahap, zelf een afkorting van de term in Tagalog, de naam van de guerrilla beweging opgericht in 942.  Gekend als de People's Anti-Japanese Army (Hukbong Bayan Laban sa Hapon).  In 1946 omgevormd tot People's Liberation Army (Hukbong Mapagpalaya ng Bayan).

Top of page

© 2004 users.pandora.be/pinoy-pinay, All rights reserved

 

17/09/2004